प्रस्तावना

ज्योतिष हे ग्रह आणि ताऱ्यांच्या अभ्यासापेक्षा कितीतरी व्यापक आहे. कर्म, स्वतंत्र इच्छा आणि प्रत्येक जीवाला मार्गदर्शन करणारी भगवंताची योजना यांच्यातील नाते उलगडणारे ते एक पवित्र शास्त्र आहे. ज्योतिषामुळे जीवनातील घटना समजतात; पण आत्मसाक्षात्कार, भक्ती आणि सजग जीवनाची प्रेरणा देणे हा त्याचा खरा उद्देश आहे. हाच दृष्टिकोन ठेवून हे पुस्तक लिहिले आहे—वैदिक ज्योतिषाचे शाश्वत ज्ञान सोप्या, तर्कशुद्ध, व्यावहारिक आणि सहज लक्षात राहणाऱ्या पद्धतीने मांडण्यासाठी.

मी IIT Patnaमधून मेकॅनिकल इंजिनियरिंगचे शिक्षण घेतले आणि नंतर बिझनेस इंटेलिजन्स व डेटा ॲनालिटिक्स क्षेत्रात काम केले. तरी माझे सर्वांत मोठे शिक्षण वर्गखोल्यांतून किंवा कॉर्पोरेट जीवनातून आलेले नाही. ते His Divine Grace A. C. Bhaktivedanta Swami Srila Prabhupada यांच्या शिकवणीतून मिळाले. त्यांच्या ग्रंथांनी जीवनाविषयीची माझी समज बदलली आणि Bhagavad-gita व Srimad Bhagavatam यांतील शाश्वत ज्ञान माझ्यासमोर उलगडले. माझे आध्यात्मिक गुरु His Holiness Indradyumna Swami Maharaj यांचा मी सदैव ऋणी आहे. त्यांच्या मार्गदर्शनाने आणि आदर्शाने मला नम्रता, भक्ती, करुणा आणि भगवान श्रीकृष्णांची सेवा यांचे महत्त्व शिकवले. या पुस्तकाचा आध्यात्मिक पाया पूर्णपणे त्यांच्या कृपेवर उभा आहे.

माझ्या गुरुजनांच्या शिकवणीने आणि अनेक आदरणीय ज्येष्ठ व साधकांच्या मार्गदर्शनाने ज्योतिषाविषयीची माझी समज घडली. त्यांच्याकडून मी सातत्याने शिकत आलो आहे. हे गहन शास्त्र समजून घेण्यास आणि त्याचे मोल जाणण्यास मदत केल्याबद्दल मी त्या सर्वांचा कृतज्ञ आहे.

या पुस्तकाचा हेतू केवळ ज्योतिषाचे नियम सांगणे हा नाही; ते अर्थपूर्ण आणि स्मरणात राहणारे बनवणे हा आहे. प्रत्येक राशी तर्कशुद्ध तत्त्वे, व्यावहारिक उदाहरणे आणि Srimad Bhagavatam, Ramayana व Mahabharata यांतील पवित्र लीलांमधून समजावली आहे. या लीला केवळ उदाहरणे म्हणून जोडलेल्या नाहीत. त्यांच्याच आधारावर ज्योतिषाची तत्त्वे समजणे, लक्षात ठेवणे आणि प्रत्यक्षात वापरणे सोपे होते. एखादी संकल्पना भगवंताच्या लीलेशी जोडली गेली की ती स्वतंत्रपणे शिकलेल्या नियमापेक्षा कितीतरी अधिक काळ आपल्या लक्षात राहते.

या पुस्तकात दिलेला पवित्र इतिहास अत्यंत आदराने लिहिला आहे. ब्रह्म-माध्व-गौडीय संप्रदायाचा अनुयायी म्हणून मी या लीलांना आपल्या शास्त्रांत नोंदवलेल्या ऐतिहासिक घटना मानतो. वैदिक परंपरेनुसार त्या प्रामाणिकपणे मांडण्याचा मी प्रयत्न केला आहे.

हे पुस्तक विद्यार्थ्यांना आणि ज्योतिषाचा अभ्यास करणाऱ्यांना इतरांचे मार्गदर्शन करताना केवळ तांत्रिक कौशल्यच नव्हे, तर विवेक, नम्रता आणि करुणाही विकसित करण्यास मदत करो, ही माझी मनापासून प्रार्थना आहे. या पानांत जे काही मोलाचे आहे, ते केवळ माझ्या आध्यात्मिक गुरुंची कृपा आणि वैदिक शास्त्रांचे शाश्वत ज्ञान यांमुळे आहे. कोणत्याही चुका किंवा उणिवा पूर्णपणे माझ्या स्वतःच्या आहेत.

— Ujjwal Tarway